Theo dự thảo, đối tượng áp dụng là cơ quan, tổ chức, cá nhân, hộ gia đình có công trình được miễn giấy phép xây dựng; cơ quan, tổ chức, cá nhân có liên quan đến việc tổ chức, thực hiện Quyết định này.
Đề xuất các công trình được miễn giấy phép xây dựng
Ngoài các công trình đã được quy định tại khoản 2 Điều 43 Luật Xây dựng số 135/2025/QH15, TP.Hồ Chí Minh dự kiến bổ sung một số công trình được miễn giấy phép xây dựng.
Theo đó, dự thảo đề xuất miễn giấy phép xây dựng đối với công trình nhà ở riêng lẻ của hộ gia đình, cá nhân và tổ chức trên địa bàn Thành phố có quy mô dưới 7 tầng, tính trên cao độ mặt đất đặt công trình; đồng thời có tổng diện tích sàn xây dựng dưới 500 m².
Các công trình này phải thuộc khu vực đã có quy chế quản lý kiến trúc đô thị, quy hoạch chi tiết tỷ lệ 1/500 hoặc thiết kế đô thị riêng được phê duyệt.
Đối với trường hợp các hồ sơ pháp lý được phê duyệt không quy định xây dựng tầng hầm, nhà ở riêng lẻ thuộc diện nêu trên được xây dựng tối đa 1 tầng hầm theo tiêu chuẩn kỹ thuật quy định và vẫn được miễn giấy phép xây dựng. Việc xây dựng tầng hầm phải bảo đảm an toàn cho các công trình lân cận và hệ thống hạ tầng kỹ thuật ngầm có liên quan.
Dự thảo cũng quy định, mặc dù thuộc diện miễn giấy phép xây dựng, UBND xã, phường, đặc khu và Sở Xây dựng vẫn thực hiện cấp giấy phép xây dựng theo thẩm quyền nếu chủ đầu tư có nhu cầu.
Một nhóm công trình khác được đề xuất miễn giấy phép xây dựng là công trình tạm không dựa trên quy hoạch theo quy định tại điểm c khoản 2 Điều 14 Luật Phát triển đô thị.
Theo dự thảo, các tiêu chí, điều kiện, thời hạn tồn tại, quản lý, khai thác, tháo dỡ, di dời, hoàn trả mặt bằng và các quy định khác đối với công trình tạm không dựa trên quy hoạch sẽ do UBND TP.Hồ Chí Minh quyết định theo thẩm quyền.
Bên cạnh đó, trụ sạc, tủ đổi pin lắp đặt trên đất phi nông nghiệp, đất do Nhà nước quản lý cũng được đề xuất thuộc trường hợp miễn giấy phép xây dựng.
Chủ đầu tư và các đơn vị liên quan có trách nhiệm triển khai việc lắp đặt trụ sạc, tủ đổi pin bảo đảm tuân thủ các quy chuẩn, tiêu chuẩn kỹ thuật hiện hành.
Thực hiện các yêu cầu quản lý xây dựng
Dự thảo nhấn mạnh, việc miễn giấy phép xây dựng không đồng nghĩa với miễn tuân thủ các quy định pháp luật khác có liên quan đến công trình.
Theo đó, các công trình thuộc diện miễn giấy phép vẫn phải tuân thủ quy định về đất đai, quy hoạch, kiến trúc, phòng cháy, chữa cháy, môi trường, giao thông, quản lý và bảo vệ công trình hạ tầng kỹ thuật cùng các quy định pháp luật có liên quan.
Việc quản lý trật tự xây dựng, nghiệm thu công trình và cấp sở hữu công trình xây dựng được thực hiện theo quy định pháp luật hiện hành đối với trường hợp miễn giấy phép xây dựng và các quy định pháp luật khác có liên quan.
Dự thảo đồng thời đặt ra trách nhiệm cụ thể đối với chủ đầu tư và các nhà thầu tham gia xây dựng. Trước khi khởi công, chủ đầu tư phải gửi thông báo khởi công đến UBND cấp xã nơi dự kiến xây dựng công trình và Sở Xây dựng trong trường hợp thuộc thẩm quyền quản lý hoạt động xây dựng của Sở Xây dựng.
Đối với công trình nằm trên địa bàn 2 đơn vị hành chính cấp xã, chủ đầu tư phải gửi thông báo khởi công đến cả 2 đơn vị hành chính cấp xã để phục vụ công tác quản lý.
Chủ đầu tư cũng phải bảo đảm các điều kiện khởi công theo quy định pháp luật hiện hành và chịu trách nhiệm về quản lý thi công xây dựng theo quy định.
Các nhà thầu thiết kế, giám sát và thi công xây dựng có trách nhiệm thực hiện các nội dung về giám sát tác giả, giám sát thi công và quản lý thi công theo quy định tại Nghị định số 207/2026/NĐ-CP ngày 15/6/2026 của Chính phủ.
Tăng cường công khai thông tin quy hoạch
Để việc miễn giấy phép xây dựng được triển khai thuận lợi, dự thảo phân công trách nhiệm cho nhiều cơ quan, đơn vị.
Sở Xây dựng có trách nhiệm triển khai, hướng dẫn thực hiện; tổ chức kiểm tra định kỳ hoặc đột xuất việc tiếp nhận thông báo khởi công, quản lý trật tự xây dựng và nghiệm thu công trình tại UBND xã, phường, đặc khu; đồng thời ban hành hướng dẫn quản lý trật tự xây dựng đối với công trình được miễn giấy phép.
Sở Quy hoạch – Kiến trúc phối hợp rà soát các quy hoạch phân khu, quy hoạch chi tiết, quy chế quản lý kiến trúc đã được phê duyệt để cập nhật trên website thông tin quy hoạch của Thành phố. Đồng thời, hướng dẫn việc xác định lộ giới, chỉ giới đường đỏ và việc tra cứu thông tin về chức năng quy hoạch, số tầng tối đa, lộ giới đường/hẻm và các chỉ tiêu kiến trúc quy hoạch của khu đất dự kiến xây dựng.
UBND xã, phường, đặc khu có trách nhiệm công bố công khai các quy hoạch phân khu, quy hoạch chi tiết, chỉ giới đường đỏ, chỉ giới xây dựng của đường và hẻm cùng quy chế quản lý kiến trúc làm cơ sở thực hiện miễn giấy phép xây dựng.
Dự thảo giao Sở Khoa học và Công nghệ chủ trì, phối hợp với UBND xã, phường, đặc khu xây dựng ứng dụng, phần mềm quản lý, tra cứu thông tin về quy hoạch, quy mô xây dựng công trình và quản lý trật tự xây dựng để tổ chức, cá nhân sử dụng.
Theo dự thảo, việc công khai và số hóa thông tin quy hoạch được kỳ vọng giúp người dân, tổ chức có thể chủ động kiểm tra các thông tin cần thiết trước khi xây dựng, đồng thời hỗ trợ cơ quan quản lý trong việc theo dõi, kiểm tra và xử lý các trường hợp vi phạm trật tự xây dựng.
Xem chi tiết hồ sơ dự thảo Quyết định và góp ý tại đây.
Nguồn: Mai Xuân, Cổng TTĐT Thành phố Hồ Chí Minh, đăng ngày 21/09/2026 15:46
Xem nội dung gốc trên Cổng TTĐT Thành phố Hồ Chí Minh