Những ai có trách nhiệm mua bảo hiểm bắt buộc trong xây dựng?

Những ai có trách nhiệm mua bảo hiểm bắt buộc trong xây dựng?

Bảo hiểm bắt buộc trong hoạt động xây dựng nhằm bảo đảm quyền lợi của các bên khi xảy ra những rủi ro liên quan đến công trình, người lao động hoặc bên thứ ba. Tùy từng trường hợp, trách nhiệm mua bảo hiểm có thể thuộc về chủ đầu tư, nhà thầu khảo sát, nhà thầu thiết kế hoặc nhà thầu thi công xây dựng.

Theo Điều 10 Luật Xây dựng 2025, bảo hiểm bắt buộc trong hoạt động xây dựng gồm các loại bảo hiểm gắn với từng chủ thể và công việc cụ thể.

Đối với bảo hiểm công trình trong thời gian xây dựng, chủ đầu tư có trách nhiệm mua đối với các công trình có ảnh hưởng lớn đến an toàn, lợi ích cộng đồng; công trình xây dựng có nguy cơ tác động xấu đến môi trường ở mức độ cao hoặc có nguy cơ tác động xấu đến môi trường theo quy định của pháp luật về bảo vệ môi trường; công trình có quy mô lớn, kỹ thuật phức tạp.

Chủ đầu tư cũng có quyền giao nhà thầu mua bảo hiểm công trình trong thời gian xây dựng. Tuy nhiên, việc giao nhà thầu mua bảo hiểm không làm thay đổi yêu cầu phải bảo đảm công trình thuộc trường hợp phải mua bảo hiểm bắt buộc theo quy định.

Đối với bảo hiểm trách nhiệm nghề nghiệp tư vấn xây dựng, nhà thầu tư vấn có trách nhiệm mua bảo hiểm đối với công việc khảo sát xây dựng, thiết kế xây dựng của công trình xây dựng từ cấp II trở lên.

Trong khi đó, nhà thầu thi công xây dựng có trách nhiệm mua bảo hiểm cho người lao động thi công trên công trường và bảo hiểm trách nhiệm dân sự đối với bên thứ ba.

Quy định này giúp phân định rõ trách nhiệm của từng bên. Vì vậy, khi xem xét một trường hợp cụ thể, không nên chỉ căn cứ vào việc công trình có mua bảo hiểm hay chưa mà cần xác định đúng loại bảo hiểm, đối tượng phải mua và điều kiện bắt buộc mua bảo hiểm.

Bên cạnh các loại bảo hiểm bắt buộc nêu trên, Luật Xây dựng 2025 cũng khuyến khích chủ đầu tư, nhà thầu tư vấn và nhà thầu thi công xây dựng mua các loại bảo hiểm khác trong hoạt động xây dựng.

Những ai có trách nhiệm mua bảo hiểm bắt buộc trong xây dựng? (Hình từ minh họa)

Không mua bảo hiểm bắt buộc trong hoạt động xây dựng bị phạt thế nào

Theo Điều 27 Nghị định 339/2026/NĐ-CP, phạt tiền từ 60 triệu đồng đến 80 triệu đồng đối với một trong các hành vi sau:

- Nhà thầu khảo sát xây dựng, nhà thầu thiết kế xây dựng không mua bảo hiểm trách nhiệm nghề nghiệp tư vấn đầu tư xây dựng theo quy định;

- Chủ đầu tư không mua bảo hiểm công trình trong thời gian xây dựng theo quy định;

- Nhà thầu thi công công trình không mua bảo hiểm cho người lao động thi công trên công trường và bảo hiểm trách nhiệm dân sự đối với người thứ ba theo quy định.

Lưu ý: Mức phạt tiền trên là mức phạt áp dụng đối với tổ chức, đối với cùng một hành vi vi phạm hành chính thì mức phạt tiền áp dụng đối với cá nhân bằng một nửa mức phạt tiền áp dụng đối với tổ chức.

Ngoài phạt tiền, tổ chức hoặc cá nhân vi phạm còn có thể phải thực hiện biện pháp khắc phục hậu quả. Cụ thể, khoản 2 Điều 27 Nghị định 339/2026/NĐ-CP quy định buộc mua bảo hiểm theo quy định đối với công trình đang thi công xây dựng đối với các hành vi vi phạm nêu tại khoản 1 Điều này.

Như vậy theo Nghị định 339/2026/NĐ-CP, hành vi không mua bảo hiểm bắt buộc trong hoạt động xây dựng thuộc các trường hợp được quy định tại Điều 27 có thể bị phạt từ 60 triệu đồng đến 80 triệu đồng đối với tổ chức, từ 30 triệu đồng đến 40 triệu đồng đối với cá nhân. Ngoài tiền phạt, trường hợp công trình đang thi công còn phải thực hiện việc mua bảo hiểm theo quy định.