Viện kiểm sát thực hiện các hoạt động nào trước khi mở phiên tòa hình sự sơ thẩm?

Viện kiểm sát thực hiện các hoạt động nào trước khi mở phiên tòa hình sự sơ thẩm? (Hình AI)

Viện kiểm sát thực hiện các hoạt động nào trước khi mở phiên tòa hình sự sơ thẩm?

Ngày 05/05/2026, Viện trưởng Viện kiểm sát nhân dân tối cao ban hành Quyết định 09/QĐ-VKSTC về Quy chế công tác thực hành quyền công tố, kiểm sát xét xử vụ án hình sự.

Theo Điều 12 Quy chế kèm theo Quyết định 09/QĐ-VKSTC năm 2026, các hoạt động nào trước khi mở phiên tòa sơ thẩm được Viện kiểm sát thực hiện gồm:

[1] Trường hợp Tòa án trả hồ sơ cho Viện kiểm sát khi vụ án không thuộc thẩm quyền xét xử của mình theo quy định tại khoản 1 Điều 274 của Bộ luật Tố tụng hình sự thì Kiểm sát viên kiểm sát các nội dung sau:

- Kiểm sát căn cứ, điều kiện trả hồ sơ vụ án;

- Kiểm sát việc Tòa án giải quyết tranh chấp về thẩm quyền xét xử theo quy định tại Điều 275 của Bộ luật Tố tụng hình sự và quy định khác có liên quan.

[2] Kiểm sát việc chấp hành thời hạn chuẩn bị xét xử

- Kiểm sát thời hạn ra quyết định phân công Thẩm phán chủ tọa phiên tòa giải quyết vụ án theo quy định tại khoản 2 Điều 276 của Bộ luật Tố tụng hình sự;

- Kiểm sát việc chấp hành thời hạn chuẩn bị xét xử và việc gia hạn thời hạn chuẩn bị xét xử theo quy định tại khoản 1 Điều 277 của Bộ luật Tố tụng hình sự;

- Kiểm sát thời hạn mở phiên tòa theo quy định tại khoản 3 Điều 277 của Bộ luật Tố tụng hình sự.

[3] Kiểm sát quyết định đưa vụ án ra xét xử

Kiểm sát nội dung và hình thức của quyết định theo quy định tại khoản 1 Điều 255 của Bộ luật Tố tụng hình sự; kiểm sát thẩm quyền ra quyết định theo quy định tại khoản 1 Điều 277 của Bộ luật Tố tụng hình sự.

[4] Kiểm sát căn cứ, thẩm quyền, trình tự, thủ tục, thời hạn Tòa án áp dụng, thay đổi, hủy bỏ các biện pháp ngăn chặn, biện pháp cưỡng chế, biện pháp xử lý chuyển hướng theo quy định tại Chương VII, Điều 278 của Bộ luật Tố tụng hình sự, Luật Tư pháp người chưa thành niên và quy định khác của pháp luật có liên quan.

[5] Kiểm sát việc giải quyết yêu cầu, đề nghị trước khi mở phiên tòa

Trường hợp trước khi mở phiên tòa mà có yêu cầu, đề nghị theo quy định tại Điều 279 của Bộ luật Tố tụng hình sự thì Kiểm sát viên kiểm sát việc Thẩm phán chủ tọa phiên tòa giải quyết yêu cầu, đề nghị đó.

[6] Kiểm sát viên kiểm sát chặt chẽ căn cứ, điều kiện, thẩm quyền, trình tự, thủ tục tạm đình chỉ, đình chỉ, phục hồi vụ án của Tòa án bảo đảm các trường hợp tạm đình chỉ, đình chỉ, phục hồi vụ án được thực hiện theo đúng quy định tại các điều 281, 282, 283 của Bộ luật Tố tụng hình sự và các văn bản hướng dẫn có liên quan; nếu thấy quyết định tạm đình chỉ, đình chỉ, phục hồi vụ án không có căn cứ và trái pháp luật thì báo cáo đề xuất lãnh đạo đơn vị, lãnh đạo Viện kiến nghị, kháng nghị theo quy định của pháp luật.

[7] Việc rút quyết định truy tố trước khi mở phiên tòa được thực hiện như sau:

- Khi có căn cứ quy định tại Điều 285 của Bộ luật Tố tụng hình sự, Kiểm sát viên báo cáo đề xuất lãnh đạo đơn vị, lãnh đạo Viện về việc rút quyết định truy tố. Trường hợp lãnh đạo đồng ý, Kiểm sát viên xây dựng dự thảo quyết định rút quyết định truy tố theo mẫu ban hành kèm theo Quy chế này; trường hợp lãnh đạo không đồng ý thì Kiểm sát viên phải thực hiện và được bảo lưu quan điểm;

- Trường hợp Viện trưởng Viện kiểm sát cấp trên thấy có căn cứ rút quyết định truy tố của Viện trưởng Viện kiểm sát cấp dưới thì có văn bản yêu cầu Viện trưởng Viện kiểm sát cấp dưới rút quyết định; nếu Viện trưởng Viện kiểm sát cấp dưới vẫn giữ quan điểm truy tố thì Viện trưởng Viện kiểm sát cấp trên quyết định theo thẩm quyền và chịu trách nhiệm về quyết định của mình.

[8] Kiểm sát viên kiểm sát thời hạn giao, gửi; chủ thể được giao, gửi; thủ tục giao, gửi các quyết định của Tòa án theo quy định tại Điều 286 của Bộ luật Tố tụng hình sự và quy định khác của pháp luật có liên quan.

[9] Kiểm sát viên kiểm sát việc triệu tập những người cần xét hỏi đến phiên tòa. Trường hợp Tòa án không triệu tập hoặc triệu tập không đầy đủ mà xét thấy có thể ảnh hưởng đến việc xét xử thì Kiểm sát viên yêu cầu Tòa án triệu tập.

[10] Kiểm sát viên kiểm sát số lượng của Thẩm phán, Hội thẩm thuộc thành phần Hội đồng xét xử theo quy định tại Điều 254 của Bộ luật Tố tụng hình sự và kiểm sát các điều kiện tiến hành tố tụng của Thẩm phán, Hội thẩm, Thư ký Tòa án theo quy định của pháp luật. Nếu Thẩm phán, Hội thẩm, Thư ký Tòa án thuộc trường hợp phải từ chối hoặc thay đổi người tiến hành tố tụng theo quy định tại các điều 49, 53 và 54 của Bộ luật Tố tụng hình sự thì Kiểm sát viên đề nghị Tòa án thay đổi.

[11] Việc nghiên cứu hồ sơ vụ án, báo cáo kết quả nghiên cứu vụ án để tham gia phiên tòa thực hiện như sau:

- Kiểm sát viên được phân công tham gia phiên tòa, Kiểm tra viên được phân công giúp việc cho Kiểm sát viên phải nghiên cứu hồ sơ vụ án, lập bản tổng hợp, báo cáo lãnh đạo đơn vị, lãnh đạo Viện kết quả nghiên cứu hồ sơ vụ án về các nội dung sau:

+ Lý lịch, hành vi phạm tội của từng bị can, bị cáo;

+ Hệ thống chứng cứ xác định có tội; chứng cứ xác định vô tội, sự mâu thuẫn của các tài liệu, chứng cứ (nếu có);

+ Các tình tiết tăng nặng, tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự, các yêu cầu về bồi thường thiệt hại hoặc trách nhiệm dân sự trong vụ án (nếu có);

+ Ý kiến chỉ đạo của Viện kiểm sát cấp trên (nếu có);

+ Đề xuất quan điểm giải quyết vụ án, tội danh và điểm, khoản, điều của Bộ luật Hình sự được áp dụng; các biện pháp tư pháp, biện pháp xử lý chuyển hướng được áp dụng (nếu có); việc xử lý vật chứng, tài sản, tài liệu, đồ vật liên quan; áp dụng biện pháp bảo vệ, biện pháp ngăn chặn, biện pháp cưỡng chế, thu hồi tài sản, khắc phục hậu quả và những nội dung khác liên quan đến vụ án;

- Việc nghiên cứu hồ sơ đối với vụ án do Viện kiểm sát cấp trên thực hành quyền công tố, kiểm sát việc khởi tố, điều tra, truy tố, phân công cho Viện kiểm sát cấp dưới thực hành quyền công tố, kiểm sát xét xử sơ thẩm thì thực hiện theo quy định của Bộ luật Tố tụng hình sự, Quy chế này và các quy định khác có liên quan;

- Đối với những vụ án thuộc diện Ban Chỉ đạo phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực theo dõi, chỉ đạo hoặc những vụ án trọng điểm, phức tạp, có nhiều quan điểm khác nhau giữa các cơ quan tiến hành tố tụng, thì Kiểm sát viên được phân công nghiên cứu hồ sơ phải đề xuất lãnh đạo đơn vị, lãnh đạo Viện để báo cáo Viện kiểm sát cấp trên trực tiếp theo dõi, chỉ đạo.

[12] Kiểm sát viên xây dựng đề cương xét hỏi, bản luận tội, đề cương tranh luận theo mẫu ban hành kèm theo Quy chế này.

Kiểm sát viên phải báo cáo, xin ý kiến lãnh đạo đơn vị, lãnh đạo Viện về đề cương xét hỏi, bản luận tội, đề cương tranh luận đối với những vụ án thuộc diện Ban Chỉ đạo phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực theo dõi, chỉ đạo và những vụ án khác trong trường hợp cần thiết.