Sáp nhập ĐVHC cấp xã có quy mô nhỏ: Tiêu chí phân loại và cách tính điểm phân loại ĐVHC xã hiện nay

Sáp nhập ĐVHC cấp xã có quy mô nhỏ: Tiêu chí phân loại và cách tính điểm phân loại ĐVHC xã hiện nay (hình từ internet)

1. Sáp nhập một số đơn vị hành chính cấp xã có quy mô nhỏ 

Ngày 27/5/2026, Ban Tổ chức Trung ương tổ chức Hội nghị khảo sát trực tuyến sơ kết 1 năm vận hành mô hình tổ chức tổng thể của hệ thống chính trị, mô hình chính quyền 3 cấp đối với 4 tỉnh, thành: Cần Thơ, Phú Thọ, Gia Lai và Điện Biên.

Tại hội nghị, Trưởng Ban Tổ chức Trung ương đã yêu cầu tiếp tục tinh gọn tổ chức bên trong cơ quan đồng thời nghiên cứu sáp nhập một số đơn vị hành chính cấp xã có quy mô nhỏ. Cụ thể: 

Phát biểu kết luận Hội nghị, đồng chí Nguyễn Duy Ngọc nhấn mạnh, sau gần 1 năm triển khai, hệ thống chính trị 2 cấp và chính quyền địa phương 2 cấp cơ bản vận hành ổn định, phát huy hiệu quả trên các trục: Đảng, HĐND, chính quyền, Mặt trận Tổ quốc và các tổ chức chính trị - xã hội. 

Đồng chí đề nghị các địa phương tiếp tục bám sát các hướng dẫn của Trung ương; phát huy tối đa thẩm quyền của địa phương theo tinh thần “địa phương quyết, địa phương làm, địa phương chịu trách nhiệm”; rà soát toàn bộ thẩm quyền của người đứng đầu để nâng cao hiệu quả điều hành.

Đồng thời, nghiên cứu điều chỉnh địa giới, sắp xếp một số đơn vị hành chính cấp xã có quy mô nhỏ nhằm mở rộng không gian phát triển; rà soát, bổ sung, hoàn thiện đồng bộ các quy định của Đảng, pháp luật của Nhà nước về chức năng, nhiệm vụ, tổ chức bộ máy và cơ chế vận hành của hệ thống chính trị và chính quyền địa phương 2 cấp.

2. Tiêu chí phân loại và cách tính điểm phân loại ĐVHC xã hiện nay

Hiện nay, tiêu chí phân loại đơn vị hành chính xã gồm:

- Tiêu chí về quy mô dân số;

- Tiêu chí về diện tích tự nhiên;

- Tiêu chí về điều kiện phát triển kinh tế - xã hội;

- Tiêu chí đặc thù.

Theo đó, cách tính điểm phân loại đơn vị hành chính xã như sau: 

(1) Quy mô dân số:

- Xã từ 16.000 người trở xuống được tính 10 điểm; trên 16.000 người thì cứ thêm 1.000 người được tính thêm 0,5 điểm, nhưng tối đa không quá 25 điểm;

- Xã miền núi áp dụng mức 75% quy định tại điểm a khoản này.

(2) Diện tích tự nhiên từ 30 km2 trở xuống được tính 10 điểm; trên 30 km2 thì cứ thêm 5 km2 được tính thêm 0,5 điểm, nhưng tối đa không quá 25 điểm.

(3) Điều kiện phát triển kinh tế - xã hội:

- Tự cân đối được thu, chi ngân sách địa phương được tính 10 điểm.

Trường hợp chưa tự cân đối được thu, chi ngân sách địa phương, nếu số thu ngân sách địa phương được hưởng theo phân cấp so với tổng chi cân đối ngân sách địa phương từ 40% trở xuống được tính 3 điểm; trên 40% thì cứ thêm 5% được tính thêm 0,5 điểm, nhưng tối đa không quá 8 điểm;

- Tỷ trọng công nghiệp, xây dựng và dịch vụ trong cơ cấu kinh tế từ 50% trở xuống được tính 3 điểm; trên 50% thì cứ thêm 5% được tính thêm 0,5 điểm, nhưng tối đa không quá 5 điểm;

- Tỷ lệ lao động phi nông nghiệp từ 50% trở xuống được tính 3 điểm; trên 50% thì cứ thêm 5% được tính thêm 0,5 điểm, nhưng tối đa không quá 5 điểm;

- Tỷ lệ hộ nghèo theo chuẩn nghèo đa chiều từ 4,5% trở lên được tính 3 điểm; dưới 4,5% thì cứ giảm 1% được tính thêm 1 điểm, nhưng tối đa không quá 5 điểm.

- Tỷ lệ dân số sử dụng nước sạch đáp ứng quy chuẩn trên địa bàn xã từ 70% trở xuống được tính 3 điểm; trên 70% thì cứ thêm 5% được tính thêm 0,5 điểm, nhưng tối đa không quá 5 điểm.

- Tỷ lệ hồ sơ thủ tục hành chính được xử lý qua dịch vụ công trực tuyến toàn trình trên tổng số hồ sơ thủ tục hành chính từ mức bình quân chung của tỉnh, thành phố trở xuống được tính 3 điểm, trên mức bình quân chung của tỉnh, thành phố thì cứ thêm 0,5% được tính thêm 0,25 điểm, nhưng tối đa không quá 5 điểm.

- Tỷ lệ văn bản đi được ký số bằng chữ ký số của cơ quan, lãnh đạo cơ quan và được gửi đi trên môi trường mạng trên tổng số văn bản đi của Ủy ban nhân dân cấp xã từ 70% trở xuống được tính 3 điểm, từ 70% trở lên thì cứ thêm 5% được tính thêm 0,5 điểm nhưng tối đa không quá 5 điểm.

(4) Các yếu tố đặc thù:

- Có từ 20% đến 30% dân số là người dân tộc thiểu số được tính 2 điểm; trên 30% thì cứ thêm 5% được tính thêm 0,25 điểm, nhưng tối đa không quá 3 điểm;

- Có đường biên giới quốc gia trên đất liền được tính 3 điểm;

- Có di tích quốc gia đặc biệt hoặc có di sản được UNESCO công nhận được tính 2 điểm.

- Xã an toàn khu được tính 2 điểm.

(Điều 6 Nghị định 307/2025/NĐ-CP)